Marzena Pakalska-Królewicz
Oceniana książka: Godziny wychowawcze w gimnazjum I-III. Poradnik dydaktyczny

Poradnik dydaktyczny „Godziny wychowawcze klasa I—III” w gimnazjum autorstwa Barbary Bleja-Sosny i Marii Składanowskiej jest materiałem pomocniczym nie tylko dla nauczycieli-wychowawców. Uważam, że również nauczyciele uczący poszczególnych przedmiotów, szkolni pedagodzy, psycholodzy mogą wykorzystać niektóre zagadnienia w swoich planach edukacyjnych, wychowawczych, pedagogicznych.

Poradnik składa się z dwóch części:
1. z rocznego planu pracy godzin wychowawczych dla klasy I—III,
2. z propozycji tematów lekcji godzin wychowawczych.

Autorki poradnika, w rocznym planie pracy godzin wychowawczych dla klasy I, II, III, wyszły naprzeciw oczekiwaniom wielu nie tylko młodych nauczycieli, zagubionych w nowej zreformowanej rzeczywistości szkolnej. Podział treści programowych godziny wychowawczej na: cele; ścieżki edukacyjne; formy i metody pracy z uczniem; środki dydaktyczne; przewidywane osiągnięcia ucznia to nieoceniona pomoc w wyznaczaniu ogólnych celów dla wszystkich nauczycieli uczących na poziomie klasy I—III w danym zespole klasowym.

Na szczególną uwagę w poradniku zasługuje tematyka. Jest ona nowatorskim połączeniem zagadnień ze ścieżek edukacyjnych realizowanych w gimnazjum z aktualnymi problemami dotyczącymi młodzieży, ich najbliższego otoczenia, przemian w Polsce i na świecie. Każda propozycja tematu lekcji zawiera ponadto gamę form i metod pracy z uczniami. Zajęcia te nie tylko aktywizują uczniów do intelektualnej, twórczej pracy na lekcji, ale przede wszystkim do autorefleksji nad sobą i swoim stosunkiem do świata. Wśród wielu form i metod pracy z uczniami na szczególna uwagę zasługują: debaty, socjogramy, burza mózgów, analiza i samoocena oraz wszelkiego rodzaju rozwiązania graficzne czy analizy a przede wszystkim psychozabawy. Ta ostatnia forma nie tylko wzbogaca pozytywny wizerunek własnej osoby ucznia, ale co najważniejsze, uczy nie ingerowania w cudze przemyślenia, tolerancji dla czyjejś zadumy, taktu i gwarantuje uczniom pewien rodzaj intymności tak potrzebnej w obecnym czasie.

Z dużą radością czytałam recenzowany poradnik. Jest on dla mnie zwiastunem przemian w dotychczasowym systemie wychowawczym opartym na nakazach i zakazach wobec ucznia. Sądzę, że w nowej, zreformowanej szkole uczniowie nauczą się umiejętności: analizowania własnych zachowań, wyrażanych emocji, poznają skutki nie wyrażonych przez siebie uczuć. A przede wszystkim szukania najlepszych rozwiązań dla rozwoju ich osobowości na różnych płaszczyznach intelektualnej, emocjonalnej, psychicznej, etycznej aby mogli funkcjonować w społeczeństwie i osiągnąć sukces oraz szczęście i radość z życia. Dlatego też bardzo gorąco polecam ten poradnik tym wszystkim nauczycielom, którzy dobro i szczęście dziecka na drodze do samorealizacji w życiu jest miarą ich sukcesu pedagogicznego.

Marzena Pakalska-Królewicz
mgr historii, absolwentka UMK w Toruniu
Podyplomowe Studium Oligofrenopedagogiki